ABD Başkanı Donald Trump, İran’da haftalardır devam eden protestolara ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. İran’da bazı göstericilerin idam edilebileceğine yönelik iddialar üzerine konuşan Trump, böyle bir durumun yaşanması halinde ABD’nin çok sert karşılık vereceğini söyledi. Trump’ın açıklamaları, İran’daki olayların uluslararası boyutta yeni bir krize dönüşebileceği yorumlarını beraberinde getirdi.
İran’da 28 Aralık 2025’te başlayan ve kısa sürede ülke geneline yayılan protestolar, ekonomik kriz ve yerel para biriminin sert değer kaybı sonrası Tahran Büyük Çarşı’daki esnafın tepkisiyle başlamıştı. Gösteriler ilerleyen günlerde birçok kentte geniş katılımlı eylemlere dönüşürken, güvenlik güçleriyle göstericiler arasında yaşanan sert müdahaleler dikkat çekti. İran makamları resmi rakam açıklamazken, insan hakları örgütleri can kaybının binlerle ifade edildiğini öne sürüyor.
ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı’nın paylaştığı rapora göre, gösterilerin 17’nci gününde hayatını kaybedenlerin sayısı 2 bin 550’ye yükseldi. Ölenler arasında 18 yaşından küçük 12 çocuğun da bulunduğu belirtilirken, 18 binden fazla kişinin gözaltına alındığı ifade edildi. Bu iddialar, uluslararası kamuoyunda büyük yankı uyandırdı.
CBS News’e verdiği röportajda İran’daki gelişmeleri yakından takip ettiklerini vurgulayan Trump, bazı göstericilerin idam edileceğine dair haberlere ilişkin net bir uyarıda bulundu. Trump, “Asılma olayından haberim yok. Ancak eğer onları asarlarsa bunun karşılığında bazı şeyler göreceksiniz. Böyle bir şey olursa çok sert önlemler alırız” ifadelerini kullandı. Trump’ın bu sözleri, Washington’un İran’a yönelik yeni yaptırım veya diplomatik hamleler üzerinde çalışabileceği şeklinde yorumlandı.
ABD’nin İran’daki göstericilere destek konusunda birçok seçeneği bulunduğunu söyleyen Trump, bu seçeneklerin yalnızca askeri adımlarla sınırlı olmadığını belirtti. Ekonomik ve diplomatik yolların da masada olduğunu dile getiren ABD Başkanı, yaşanan sürecin iyiye gitmediğini ve durumun giderek daha vahim hale geldiğini söyledi. Trump, “Protesto etmek başka bir şeydir, binlerce insanı öldürmeye başlamak başka. Şimdi de idamlardan söz ediliyor. Bu iş onlar için iyi sonuçlanmayacak” dedi.
Detroit’te katıldığı mitingin ardından Washington’a dönüşünde de basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Trump, İran’daki ölü sayısına ilişkin net rakamları öğrenmeye çalıştıklarını ifade etti. Beyaz Saray’a döner dönmez yetkililerden kapsamlı bir brifing alacağını belirten Trump, İran’da yaşananları detaylı şekilde inceleyeceklerini söyledi.
Trump ayrıca İran yönetimine de doğrudan bir mesaj göndererek, “Umarım o insanları öldürmezler. Göstericilere çok kötü davranılıyor” ifadelerini kullandı. İran’da demokrasi isteyip istemediği sorusuna ise Trump, ideal olarak özgürlüklerin artmasını arzuladıklarını ancak öncelikli hedeflerinin insanların öldürülmesini durdurmak olduğunu söyledi. Trump, “Bu insanlar uzun zamandır cehennemde yaşıyor” diyerek İran halkına yönelik baskılara dikkat çekti.
Trump’ın sert açıklamaları, İran’daki protestoların sadece ülke içi bir mesele olmaktan çıkıp küresel diplomasi gündeminde daha sert tartışmalara yol açabileceğine işaret ediyor. Önümüzdeki günlerde Washington’un atacağı adımlar ve Tahran yönetiminin vereceği olası tepkiler yakından izlenecek.
