Orta Doğu’da İran ile ABD ve İsrail arasında tırmanan gerilim altıncı gününe girerken, bölgedeki Kürt grupların olası rolü tartışma konusu olmaya devam ediyor. Bu tartışmalar sürerken Irak Cumhurbaşkanı’nın eşi, Irak’ın First Lady’si Shanaz Ibrahim Ahmed tarafından yapılan açıklama dikkat çekti. Ahmed, Kürtlerin küresel güçlerin çıkar çatışmalarında kullanılacak “paralı askerler” olmadığını vurgulayarak uluslararası aktörlere sert bir mesaj verdi.
Son günlerde ABD ve İsrail medyasında yer alan bazı haberlerde, Irak ve İran’daki Kürt silahlı grupların İran’a karşı yürütülen askeri operasyonlara dahil olabileceği yönünde iddialar yer almıştı. Bu iddialar bölgede yeni bir cephe açılabileceği yönünde endişelere yol açarken, Ahmed’in açıklaması tartışmaları daha da alevlendirdi.
Bölgedeki gerilim artıyor
İran’a yönelik ABD ve İsrail saldırılarının devam ettiği süreçte Orta Doğu’daki gerilim zirveye ulaştı. İran’ın gerçekleştirdiği misilleme saldırıları sonucu Körfez’de bazı ülkeler de çatışmanın etkisini hissetmeye başladı. Bu gelişmelerin ardından Irak ve İran’daki Kürt silahlı grupların da savaşın içine çekilebileceği yönündeki iddialar uluslararası basında geniş yer buldu.
Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump’ın bölgedeki bazı Kürt aktörlerle temas kurarak İran’a karşı savaşta taraf olmaları yönünde baskı yaptığına dair haberler de gündeme geldi. Bazı kaynaklar Trump yönetiminin Kürt gruplara “ya ABD ya İran” şeklinde bir tercih dayattığını öne sürdü.
Bu gelişmeler yaşanırken ABD’nin İran’daki Kürt bölgelerinde bulunan Islamic Revolutionary Guard Corps hedeflerine saldırılar düzenlediği, İran’ın ise hem kendi topraklarındaki hem de Irak’taki bazı Kürt hedeflerini vurduğu iddia edildi.
First Lady’den yazılı açıklama
Artan gerilim ortamında Irak’ta dikkat çeken bir yazılı açıklama yayımlandı. Irak Cumhurbaşkanı Abdul Latif Rashid’in eşi olan Shanaz Ibrahim Ahmed, yaptığı açıklamada Kürt halkının geçmişte yaşadığı deneyimlere dikkat çekerek, küresel güç mücadelelerinde piyon olmayı kabul etmeyeceklerini ifade etti.
Ahmed açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“Kürtleri rahat bırakın. Biz paralı asker değiliz.”
Tarihsel deneyimlere vurgu
Ahmed, Kürtlerin tarih boyunca dış güçlerin verdiği sözlerle çeşitli ayaklanmalara teşvik edildiğini ancak çoğu zaman yalnız bırakıldığını hatırlattı. Özellikle 1991 yılında Irak’ta yaşanan ayaklanmaya değinen Ahmed, o dönemde Kürtlerin ağır bedeller ödediğini söyledi.
1991’deki ayaklanmanın Kürtler tarafından 1991 Kurdish Uprisings in Iraq olarak bilinen ve Kürtçe “Raparin” olarak adlandırılan süreç olduğunu hatırlatan Ahmed, o dönemde Saddam Hussein rejimine karşı ayaklanma çağrısı yapıldığını ancak uluslararası öncelikler değişince Kürtlerin yalnız bırakıldığını dile getirdi.
Ahmed, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“1991’de Kürtler Saddam Hüseyin rejimine karşı ayaklanmaya çağrıldı. Ancak öncelikler değişince yalnız bırakıldık. Rejim ayaklanmayı bastırmak için helikopterler ve tanklar konuşlandırdığında kimse bizi savunmaya gelmedi. Bu anılar zihnimizde hâlâ canlıdır.”
Rojava örneğini hatırlattı
Ahmed ayrıca Suriye’nin kuzeydoğusundaki Kürt bölgelerine de değindi. Özellikle Rojava olarak bilinen bölgede Kürt güçlerinin Islamic State’e karşı yürütülen mücadelede ön saflarda yer aldığını ancak savaşın ardından verilen sözlerin tutulmadığını söyledi.
Ahmed, bu deneyimlerin Kürt toplumunda derin bir güvensizlik oluşturduğunu vurguladı.
“Kürtler piyon olmayacak”
Irak Kürtlerinin bugün belirli bir istikrar ve saygınlık kazandığını belirten Ahmed, bu nedenle Kürtlerin büyük güçlerin jeopolitik mücadelelerinde kullanılmayı kabul etmeyeceğini söyledi.
Açıklamasını uluslararası aktörlere doğrudan çağrı yaparak tamamlayan Ahmed şu ifadeleri kullandı:
“Bugün Irak Kürtleri nihayet hayatlarında bir miktar istikrar ve saygınlık elde etti. Bu nedenle dünyanın süper güçleri tarafından piyon olarak muamele görmeyi kabul etmeleri çok zor, hatta imkânsızdır. Yaşanan deneyimler ortada, verilen boş vaatler ortada. Kürtler çoğu zaman yalnızca güçlerine veya fedakârlıklarına ihtiyaç duyulduğunda hatırlanıyor. Bu nedenle bu çatışmaya dahil olan tüm taraflara sesleniyorum: Kürtleri rahat bırakın. Biz paralı asker değiliz.”
Yeni iddialar gündemde
Öte yandan İsrail medyasında yer alan bazı haberlere göre Irak’taki bazı Kürt silahlı grupların İran’a yönelik sınırlı bir kara operasyonu başlattığı iddia edildi. Ancak bu iddialar henüz bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmış değil.
Bölgedeki gelişmeler yakından takip edilirken, Kürtlerin bu çatışmada nasıl bir rol oynayacağı Orta Doğu’daki güç dengeleri açısından kritik bir unsur olarak değerlendiriliyor.
