Orta Doğu’daki gelişmeler ve ABD–İsrail–İran üçgeninde yaşanan gerilimler, küresel petrol fiyatlarını ciddi şekilde etkiledi. Savaş öncesi Brent petrol 70 dolar seviyelerinde seyrederken, çatışmaların başlamasıyla fiyatlar 78 dolar seviyelerine ulaştı. Bu artış, Türkiye’de pompaya yansıması beklenen zamları beraberinde getiriyor.
Motorine büyük zam
Enerji piyasalarındaki gelişmeler sonrası, motorin fiyatlarına yarından itibaren yüzde 10,5 oranında zam yapılacağı açıklandı. Bu zamla birlikte bazı şehirlerde motorin fiyatları 70 liraya kadar çıkacak. Örnekler:
-
İstanbul: 67,09 TL
-
Ankara: 68,19 TL
-
İzmir: 68,46 TL
-
Doğu illeri (Şırnak, Bitlis, Bingöl vb.): 70 TL
Motorin fiyatlarındaki artış, özellikle nakliye ve lojistik sektöründe maliyetleri artırarak tüketici fiyatlarına da dolaylı etki yapabilir.
Benzin fiyatlarında da artış
Benzin fiyatlarında ise litre başına 2,5 ila 3 TL arasında zam öngörülüyor. Güncel fiyatlar şu şekilde:
-
İstanbul: 58,34 TL
-
Ankara: 59,28 TL
-
İzmir: 59,56 TL
Motorin fiyatları ise İstanbul’da 60,39 TL, Ankara’da 61,49 TL, İzmir’de 61,76 TL olarak satışa sunuluyor.
İran Hürmüz Boğazı’nı kapattı
İran, küresel enerji ticaretinin kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nı kapattığını açıkladı. Devrim Muhafızları Generali İbrahim Cabbar, “Geçmek isteyeni vuracağız. Gelmeyin.” uyarısında bulunarak, petrol fiyatlarının 82 dolara çıktığını ve daha da yükselebileceğini belirtti. Bu durum, küresel petrol arzı ve Türkiye’de akaryakıt fiyatları üzerinde ciddi baskı yaratıyor.
Türkiye’de akaryakıt fiyatları nasıl hesaplanıyor?
Türkiye’de benzin ve motorin fiyatları, gümrüksüz rafineri fiyatına ÖTV ve EPDK payının eklenmesiyle KDV hariç Rafineri Satış Fiyatı olarak hesaplanıyor. Gümrüksüz rafineri fiyatı ise Akdeniz-İtalyan piyasasında yayınlanan günlük CIF Akdeniz ürün fiyatları ve dolar kurunun takip edilmesiyle belirleniyor. Böylece, günlük petrol fiyatındaki değişimler pompaya yansıyor.
Piyasa ve tüketici etkisi
Petrol fiyatlarındaki artış, akaryakıt maliyetlerini yükselterek nakliye ve ulaşım maliyetlerini artıracak. Bu da doğrudan tüketiciye yansıyacak ve temel gıda, lojistik ve hizmet sektörlerinde fiyat baskısı yaratacak. Özellikle motorin fiyatlarındaki artış, taşımacılık ve lojistik sektöründe maliyetleri artırarak ekonomik etkileri güçlendirecek.
Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalması ve bölgedeki gerilimlerin devam etmesi durumunda, petrol fiyatlarının kısa sürede daha da yükselebileceğini ve Türkiye’de akaryakıt fiyatlarının dalgalanmaya devam edeceğini öngörüyor. Bu gelişmeler, hem piyasalarda belirsizlik yaratıyor hem de hane halkı bütçesini zorlayacak bir etki doğuruyor.
Özetle, küresel jeopolitik riskler ve İran-ABD-İsrail hattındaki gerilimler, Türkiye’de akaryakıt fiyatlarının yükselmesine yol açıyor ve pompaya yansıyacak yeni zamlar kapıda.
