Türkiye’de tütünle mücadele politikaları yeni bir aşamaya geçiyor. Sağlık Bakanlığı ve ilgili kurumların üzerinde çalıştığı yeni düzenleme ile sigara yasağı kapsamı önemli ölçüde genişletilecek. Bugüne kadar gri alan olarak kabul edilen yarı açık mekanlar da artık tamamen dumansız hale getirilecek. Ayrıca çocuk parkları ve belirlenen sahil şeritleri “kırmızı hat” ilan edilerek sigara kullanımına kapatılacak.
Bu düzenleme, hem aktif hem de pasif içiciliğin azaltılması ve özellikle çocukların sigara dumanına maruz kalmaması amacıyla gündeme getirildi. Taslağın önümüzdeki dönemde Meclis’e sunulması bekleniyor.
Yarı Açık Alanlarda Sigara Tarih Oluyor
Yeni düzenlemenin en dikkat çekici maddelerinden biri, bugüne kadar sigara içilebilen yarı açık alanların yasak kapsamına alınması.
Buna göre:
-
Üstü açılıp kapanabilen tenteli kafeler, restoranlar ve bahçeler artık sigara içilebilen alanlar sayılmayacak.
-
Kış bahçeleri ve cam balkonlu mekanlar kapalı alan kapsamında değerlendirilecek.
-
Bu alanlarda tütün ürünlerinin kullanımı tamamen yasaklanacak.
Yetkililer, bu mekanlarda dumanın kapalı alana yayılmasının pasif içiciliği artırdığına dikkat çekiyor.
Giriş Kapılarında 5 Metre Kuralı
Pasif içiciliği azaltmaya yönelik bir diğer önemli adım ise kamuya açık binaların girişlerinde sigara yasağının genişletilmesi olacak.
Yeni düzenlemeye göre:
-
Kamu binaları, hastaneler, okullar, alışveriş merkezleri ve restoranların ana giriş kapılarından itibaren en az 5 metre mesafede sigara içilemeyecek.
-
Böylece özellikle bina girişlerinde biriken sigara dumanının içeri girmesi engellenecek.
Bu uygulamanın Avrupa’daki birçok ülkede zaten yürürlükte olduğu belirtiliyor.
Çocuk Parkları Tamamen Dumansız
Düzenleme kapsamında çocuk parklarının tamamı “kırmızı hat” ilan edilecek. Bu alanlarda sigara içmek kesinlikle yasak olacak.
Amaç, çocukların sigara dumanına maruz kalmasını engellemek ve sigarayı “normalleştiren” görüntülerin önüne geçmek. Parklarda sigara içenlere idari para cezası uygulanması planlanıyor.
Sahillerde Pilot “Mavi Bölgeler”
Sigara yasağının sadece kapalı alanlarla sınırlı kalmaması için sahillerde de yeni bir uygulama başlatılacak.
Bazı plaj ve sahil şeritlerinde pilot olarak “mavi bölgeler” oluşturulacak ve bu alanlarda sigara içilmesi yasaklanacak.
Yetkililer, bu uygulamanın başarılı olması halinde tüm sahil şeritlerine yayılabileceğini belirtiyor. Ayrıca çevre kirliliğinin azaltılması da hedefleniyor.
Türkiye’de Sigara Yasaklarının Tarihçesi
Türkiye’de sigarayla mücadele uzun yıllara dayanıyor:
-
19 Ocak 2008: 5727 sayılı Kanun ile evler hariç tüm kapalı alanlarda sigara yasaklandı.
-
Temmuz 2009: Yasa tamamen yürürlüğe girdi ve Türkiye, dumansız hava sahasına geçen 3. Avrupa ülkesi oldu.
-
2013: Taşıtların içinde sigara içilmesi yasaklandı.
-
5 Aralık 2019: Düz ve standart paket uygulamasına geçildi.
-
5 Ocak 2020: Sadece yeni standart paketlerin satışı zorunlu hale getirildi.
Yeni düzenleme ise bu sürecin en kapsamlı genişlemesi olarak görülüyor.
Toplum Ne Diyor?
Düzenleme henüz resmileşmeden tartışmalar başladı.
-
Destekleyenler: Halk sağlığını koruduğunu, özellikle çocuklar için önemli olduğunu savunuyor.
-
Karşı çıkanlar: Yasakların fazla genişlediğini ve bireysel özgürlükleri kısıtladığını söylüyor.
Buna rağmen kamuoyunda genel eğilim, kapalı alanlarda sigara yasağının faydalı olduğu yönünde.
Şimdi Ne Olacak?
Taslak düzenlemenin önümüzdeki haftalarda Meclis gündemine gelmesi bekleniyor. Kabul edilmesi halinde yeni kuralların 2026 içinde yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Denetimler ise zabıta, emniyet ve ilgili kurumlar tarafından artırılacak.
