Ticaret Bakanlığı, araç kiralama sektöründe uzun süredir beklenen kapsamlı düzenlemeyi hayata geçiriyor. Yeni yönetmelikle birlikte hem kiralama şirketlerini hem de milyonlarca tüketiciyi ilgilendiren önemli değişiklikler yürürlüğe girecek. Araçların yaşı, kilometresi, hasar geçmişi, işletmelerin faaliyet şartları ve tüketicilerden alınacak depozitolara kadar birçok konuda yeni kurallar belirlenirken, sektörün daha güvenli ve daha şeffaf hale getirilmesi hedefleniyor.
Bakanlık tarafından hazırlanan düzenleme kapsamında kiralama filolarında yer alabilecek araçlara ilk kez yaş sınırı getirildi. Klasik araçlar hariç olmak üzere 6 yaşını doldurmuş araçların ticari kiralama faaliyetlerinde kullanılması yasaklandı. Böylece tüketicilerin daha yeni ve güvenli araçlarla hizmet alması amaçlanırken, sektörün araç parkının da gençleştirilmesi hedefleniyor.
Yeni yönetmelikte dikkat çeken bir diğer başlık ise kilometre sınırlaması oldu. İçten yanmalı motora sahip araçların 180 bin kilometreyi, elektrikli araçların ise 300 bin kilometreyi aşması halinde kiraya verilmesine izin verilmeyecek. Bakanlık, bu düzenlemeyle yüksek kilometre nedeniyle oluşabilecek güvenlik risklerini azaltmayı ve kiralanan araçların teknik yeterliliklerini korumayı amaçlıyor.
Araçların bakım ve hasar geçmişi konusunda da önemli kriterler getirildi. Periyodik bakımları zamanında yapılmayan araçlar ile ağır hasar kaydı bulunan taşıtlar kiralama filolarında yer alamayacak. Böylece vatandaşların daha güvenli araçlarla seyahat etmesi sağlanırken, sektördeki hizmet kalitesinin yükseltilmesi hedefleniyor. Özellikle ağır hasar geçmişine sahip araçların kiralanmasının önüne geçilmesi, tüketici güvenliği açısından atılmış en önemli adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.
Yönetmelik yalnızca araçları değil, sektörde faaliyet gösteren işletmeleri de doğrudan ilgilendiriyor. Ticari amaçla araç kiralama hizmeti sunan firmaların vergi mükellefi olması, ilgili meslek odalarına kayıt yaptırması ve resmi yetki belgesi alması zorunlu hale getirildi. Böylece kayıt dışı faaliyetlerin önüne geçilmesi ve sektörün daha denetlenebilir bir yapıya kavuşması amaçlanıyor.
Büyükşehirlerde belirlenen ilçelerde faaliyet gösteren şirketler için en az 10 araçlık filo şartı da getirildi. Bununla birlikte filolarda hibrit veya elektrikli araç bulundurulması zorunlu hale getirildi. Bakanlığın bu adımı, çevre dostu ulaşım araçlarının yaygınlaşmasını teşvik eden önemli bir hamle olarak yorumlanıyor.
Dijital denetim mekanizmasını güçlendirmek isteyen Bakanlık, “Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi” adıyla yeni bir platform da kuracak. 1 Ocak 2027’ye kadar devreye alınması planlanan sistem sayesinde kiralama faaliyetleri daha etkin şekilde takip edilecek, denetim süreçleri hızlanacak ve sektördeki veriler merkezi olarak kontrol edilebilecek.
Tüketicilerin en çok şikayet ettiği konuların başında gelen depozito uygulamaları da yeni kurallarla standart hale getirildi. Buna göre 1 ila 6 günlük kiralamalarda en fazla 3 günlük kira bedeli kadar depozito alınabilecek. 7 ila 29 günlük kiralamalarda ise üst sınır 7 günlük kira bedeli olarak uygulanacak. Ayrıca araç teslim edildikten sonra depozitoların en geç 7 gün içerisinde tüketiciye iade edilmesi zorunlu olacak.
Sektörde önemli değişikliklere yol açacak yönetmelik 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girecek. Mevcut işletmelere ise yeni şartlara uyum sağlayabilmeleri için belirli geçiş süreleri tanındı. Yetki belgesi alma zorunluluğu için son tarih 1 Temmuz 2027 olarak belirlenirken, araç sayısı ve filo standartlarına tam uyum için firmalara 1 Ocak 2028’e kadar süre verildi.
Yeni düzenleme ile birlikte araç kiralama sektöründe daha güvenli, daha çevreci ve daha denetlenebilir bir dönemin başlaması bekleniyor. Hem tüketicilerin haklarının korunması hem de sektördeki hizmet kalitesinin artırılması amacıyla hazırlanan yönetmelik, önümüzdeki yıllarda araç kiralama pazarının yapısını önemli ölçüde değiştirecek gibi görünüyor.
