İsrail ile birlikte ABD’nin İran’a yönelik 28 Şubat’ta başlattığı askeri operasyonlar bir aydan uzun süredir devam ederken, sahadaki gelişmeler Washington yönetiminin beklentilerinin aksine ilerliyor. Çatışmaların uzamasıyla birlikte ABD’nin askeri kayıpları hem sayısal hem de ekonomik açıdan dikkat çekici boyutlara ulaştı.
ABD Başkanı Donald Trump’ın da operasyonun öngörülenden daha uzun sürdüğünü kabul etmesinin ardından ortaya çıkan son veriler, özellikle hava gücünde ciddi kayıplar yaşandığını gösteriyor. İran’ın hava savunma sistemleri ve karşı saldırıları sonucunda çok sayıda Amerikan hava aracı ya düşürüldü ya da ağır hasar aldı.
Operasyon kapsamında en dikkat çeken kayıplardan biri F-15E Strike Eagle savaş uçakları oldu. Toplamda 4 adet F-15E’nin kaybedildiği belirtilirken, her birinin yaklaşık 90 milyon dolar değerinde olduğu göz önüne alındığında yalnızca bu kalemdeki zarar 360 milyon dolara ulaştı. Bu uçaklardan birinin İran hava sahasında, üçünün ise Kuveyt üzerinde dost ateşi sonucu düştüğü ifade ediliyor.
Yakın hava desteği görevinde kullanılan A-10 Thunderbolt II tipi bir savaş uçağı da İran’ın karadan havaya füze sistemleri tarafından vurularak kaybedildi. Yaklaşık 18,8 milyon dolar değerindeki bu uçak da toplam zarara eklendi. Ayrıca bir F-35 Lightning II savaş uçağının hasar aldığı, tam kayıp olmamakla birlikte onarım maliyetinin oldukça yüksek olacağı değerlendiriliyor.
ABD’nin en pahalı kayıplarından biri ise Suudi Arabistan’daki Prince Sultan Hava Üssü’nde konuşlu bulunan E-3 Sentry erken uyarı ve kontrol uçağı oldu. Modernizasyon dahil yaklaşık 700 milyon dolar değer biçilen bu stratejik platformun tamamen imha edildiği bildirildi.
Yakıt ikmal görevlerinde kullanılan KC-135 Stratotanker filosu da saldırılardan etkilendi. En az 2 tanker uçağının imha edildiği ve 5’inin de hasar aldığı belirtilirken, yalnızca imha edilen tankerlerin maliyeti yaklaşık 80 milyon dolar olarak hesaplandı.
Operasyon sürecinde en yüksek sayısal kayıp ise insansız hava araçlarında yaşandı. İran güçleri tarafından 17 adet MQ-9 Reaper İHA’nın düşürüldüğü ifade edilirken, her biri yaklaşık 30 milyon dolar değerindeki bu araçların toplam maliyeti 510 milyon doları buldu.
Helikopter filosunda da kayıplar dikkat çekti. Irak’ta bir HH-60M Black Hawk helikopteri hasar alırken, İran’daki arama-kurtarma görevlerinde kullanılan 2 adet HH-60W Jolly Green II helikopterinin zarar gördüğü bildirildi.
Tüm bu veriler ışığında yalnızca imha edilen hava araçlarının maliyetinin 1,6 milyar doların üzerine çıktığı tahmin ediliyor. Hasar gören platformların onarım giderleri de eklendiğinde toplam zararın 2 milyar doları aştığı değerlendiriliyor.
Savaşın uzaması ve maliyetlerin artması, ABD yönetimi üzerinde hem askeri hem de siyasi baskıyı artırırken, önümüzdeki süreçte çatışmaların seyrinin nasıl değişeceği merak konusu olmaya devam ediyor.
