Sağlık Hizmetlerinde Yeni Dönem: Bilgilendirilmiş Rıza Dijitalleşiyor
Sağlık hizmetlerinde dijitalleşmeyi kapsayan yeni bir düzenleme yürürlüğe girdi. “Bilgilendirilmiş Rızanın Elektronik Ortamda Alınması Hakkında Yönetmelik”, Resmî Gazete’de yayımlanarak uygulamaya alındı. Yeni düzenlemeyle, tıbbi müdahaleler öncesinde hastalardan alınması gereken bilgilendirilmiş rıza elektronik ortamda da verilebilecek.
Özellikle büyük cerrahi ameliyatlar, girişimsel işlemler, anestezi ve sedasyon uygulamaları öncesinde alınan rıza beyanlarının dijital ortamda gerçekleştirilmesine imkân tanıyan düzenleme, sağlık hizmetlerinde bürokratik işlemlerin dijitalleşmesine yönelik önemli bir adım oldu.
Kağıt Formların Yanı Sıra Elektronik İşlem Dönemi
Mevcut uygulamada tıbbi müdahaleler öncesinde hastaların bilgilendirilmiş rıza formlarını imzalaması gerekiyor. Yeni yönetmelikle birlikte bu işlemler elektronik ortamda da gerçekleştirilebilecek.
Vatandaşlar, müdahale öncesinde kendilerine sunulan bilgilendirilmiş rıza formlarını e-Nabız hesapları üzerinden inceleyebilecek ve rıza beyanlarını elektronik ortamda iletebilecek.
İşlemin güvenli şekilde yürütülmesi amacıyla hem hastanın hem de bilgilendirilmiş rıza sürecini yöneten sağlık meslek mensubunun kimliği doğrulanacak. Böylece elektronik ortamda gerçekleştirilen işlemlerin ilgili kişilerle eşleştirilmesi sağlanacak.
Kısa Mesajla Gönderilen Şifreyle Rıza Verilebilecek
Yeni düzenleme kapsamında vatandaşlar, doğrulanmış cep telefonlarına gönderilen tek kullanımlık şifre aracılığıyla da bilgilendirilmiş rızalarını beyan edebilecek.
Dijital sistemleri kullanmakta zorlanan ya da sağlık durumu veya engellilik nedeniyle desteğe ihtiyaç duyan vatandaşlar için de kolaylık sağlanacak. Bu kişiler, cep telefonlarına gönderilen doğrulama kodunu sağlık tesisindeki yetkili personele ileterek işlemlerini tamamlayabilecek.
Kodun ilgili sağlık bilgi sistemine girilmesiyle hastanın rıza beyanı kayda alınacak. Süreç boyunca hasta ve ilgili sağlık meslek mensubunun kimlik doğrulaması yapılacak.
Elektronik Rıza Kayıtlarına e-Nabız Üzerinden Erişilebilecek
Elektronik ortamda alınan bilgilendirilmiş rıza formları, Sağlık Bakanlığı’nın merkezi veri kayıt sistemine aktarılacak. Vatandaşlar, elektronik ortamda verdikleri rızalara ilişkin kayıtlara e-Nabız hesapları üzerinden ulaşabilecek.
Bu uygulamayla birlikte rıza belgelerinin dijital ortamda kayıt altına alınması ve vatandaşların kendi kayıtlarına erişebilmesi amaçlanıyor.
Hastanın Bilgilendirilmesi ve Özgür İradesi Esas Olacak
Yeni yönetmelik, rıza işlemlerinin elektronik ortamda gerçekleştirilmesine imkân tanırken hastaların temel haklarını da korumayı esas alıyor.
Buna göre hastaların tıbbi müdahale öncesinde yeterli, anlaşılır ve zamanında bilgilendirilmesi, kararlarını özgür iradeleriyle vermesi ilkeleri geçerliliğini koruyacak.
Sağlık hizmetlerinde dijitalleşme kapsamında yürürlüğe giren düzenleme, bilgilendirilmiş rıza süreçlerinin elektronik ortamda da yürütülmesini sağlayacak. Vatandaşlar ise dijital rıza kayıtlarına e-Nabız üzerinden erişebilecek.
