Havaların serinlemeye başlamasıyla birlikte Türkiye genelinde doğal gaz kullanımı yeniden artışa geçerken, konutların faturalarını doğrudan etkileyebilecek kademeli tarife sistemi de gündemin önemli başlıklarından biri oldu. Nisan ayında uygulanmaya başlayan sistem kapsamında doğal gaz tüketimi, illere ve aylara göre belirlenen sınırlar dikkate alınarak iki farklı kademeden hesaplanıyor.
Sistemde belirlenen tüketim sınırının altında kalan kullanımlar Kademe-1, sınırın aşılması durumunda ise Kademe-2 tarifesi üzerinden değerlendiriliyor. İki kademe arasındaki fiyat farkı nedeniyle tüketim limitini aşan hanelerin faturalarında önemli artış meydana gelebiliyor.
Kademeli doğal gaz tarifesi nasıl uygulanıyor?
Yeni sistemde her il ve ay için farklı bir tüketim sınırı bulunuyor. Bu sınırlar belirlenirken bölgelerin iklim koşulları ve geçmiş dönemlerdeki doğal gaz tüketim verileri dikkate alınıyor.
Belirlenen sınırın altında kalan tüketim daha düşük tarifeden hesaplanırken, limitin aşılması halinde daha yüksek fiyat uygulaması devreye giriyor.
Buradaki en önemli ayrıntı ise limit aşıldığında yalnızca sınırı geçen miktarın yüksek tarifeden ücretlendirilmemesi. İlgili ay içerisindeki toplam doğal gaz tüketimi Kademe-2 tarifesi üzerinden hesaplanıyor.
İki kademe arasında yaklaşık yüzde 70 fiyat farkı bulunuyor
BOTAŞ’ın 4 Nisan’dan itibaren geçerli tarifesine göre konutlarda doğal gazın metreküp fiyatı Kademe-1 kapsamında 10,62 TL, Kademe-2 kapsamında ise 18 TL olarak uygulanıyor.
Böylece iki kademe arasındaki fiyat farkı yaklaşık yüzde 70 seviyesine ulaşıyor. Doğal gazın nihai faturasında ise tüketim bedelinin yanı sıra sistem kullanım bedeli ve vergiler de yer alıyor.
Bu nedenle özellikle kış aylarında tüketimin belirlenen sınırın üzerine çıkması, hanelerin aylık doğal gaz giderlerini önemli ölçüde etkileyebiliyor.
İstanbul ve Ankara’da aylık tüketim sınırları
Tüketim limitleri Türkiye’nin tamamında aynı şekilde uygulanmıyor. Örneğin Ankara’da Kademe-1 için belirlenen sınır eylül ayında 40,69 metreküp, ekimde 76,86 metreküp, kasımda 161,63 metreküp ve aralıkta 284,25 metreküp olarak uygulanıyor.
İstanbul’da ise aynı aylardaki sınırlar sırasıyla 29,23, 43,73, 101,71 ve 198,12 metreküp seviyesinde bulunuyor.
Daha soğuk illerde ise limitler kış aylarında daha yüksek seviyelere çıkabiliyor. Erzurum’da aralık ayı için belirlenen tüketim sınırı 319,60 metreküpe kadar yükseliyor.
Fatura birden fazla ayı kapsıyorsa hesaplama değişiyor
Doğal gaz faturasının birden fazla ayı kapsaması durumunda da tüketim tek bir toplam üzerinden değerlendirilmiyor. Her ay için ayrı hesaplama yapılıyor ve ilgili ayın günlük ortalama tüketim limiti dikkate alınıyor.
Bu uygulama sayesinde farklı aylardaki tüketim miktarlarının birbirine karışmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Merkezi sistem kullanan binalarda hesaplama nasıl yapılıyor?
Merkezi sistemle ısınan apartman ve sitelerde ise hesaplama farklı şekilde gerçekleştiriliyor. Binanın toplam doğal gaz tüketimi, konut sayısına bölünerek her haneye düşen tüketim miktarı belirleniyor.
Böylece merkezi sistem kullanan binalarda da hanelerin tüketim miktarlarının kademeli tarife kapsamında değerlendirilmesi sağlanıyor.
Kış aylarında tüketim sınırına dikkat
Doğal gaz kullanımının özellikle sonbahar ve kış aylarında artmasıyla birlikte kademeli tarife uygulaması hanelerin faturalarında daha belirgin hale gelebilir. Bu nedenle tüketicilerin yalnızca metreküp fiyatını değil, yaşadıkları il ve ilgili ay için geçerli tüketim sınırını da dikkate alması önem taşıyor.
Özellikle limitin aşılması halinde yalnızca fazla tüketimin değil, ilgili dönemdeki toplam tüketimin daha yüksek kademeden hesaplanması, sistemin en dikkat çeken noktası olarak öne çıkıyor.
