Anayasa Mahkemesi’nin boşanma sonrası süresiz nafaka uygulamasına ilişkin verdiği iptal kararı, hukuk ve siyaset gündeminde geniş yankı uyandırdı. Uzun süredir kamuoyunda tartışılan yoksulluk nafakası düzenlemesinin iptal edilmesi, farklı kesimlerden peş peşe değerlendirmelerin gelmesine neden olurken, kararın ardından yapılan açıklamalar nafaka meselesinin yalnızca hukuki değil, aynı zamanda toplumsal ve ekonomik boyutlarıyla da ele alınacağını gösterdi.
Boşanma davalarında taraflar arasında en çok tartışılan başlıklardan biri olan nafaka uygulaması, özellikle son yıllarda süresiz ödeme yükümlülüğü nedeniyle gündemdeki yerini koruyordu. Anayasa Mahkemesi’nin ilgili düzenlemeyi oy çokluğuyla iptal etmesi ve iptal hükmünün 9 ay sonra yürürlüğe girecek olması, yeni bir yasal düzenleme beklentisini de beraberinde getirdi. Bu süreçte nafakanın hangi kriterlere göre belirleneceği, süresinin nasıl hesaplanacağı ve boşanma sonrası ekonomik açıdan zor durumda kalan tarafların nasıl korunacağı merak konusu oldu.
Karara yönelik eleştirilerden biri de DEM Parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit’ten geldi. Koçyiğit, nafakanın bir lütuf değil, boşanma sonrasında yoksulluğa düşme riskiyle karşı karşıya kalan kişiler için temel bir hak olduğunu savundu. Açıklamasında Türkiye’de kadınların karşı karşıya kaldığı ekonomik ve toplumsal eşitsizliklere dikkat çeken Koçyiğit, nafaka tartışmasının bu koşullardan bağımsız değerlendirilemeyeceğini ifade etti.
Koçyiğit’e göre nafakaya yönelik yapılacak her düzenleme, kadınların yaşam güvencesi açısından dikkatle ele alınmalı. Özellikle boşanma sonrasında gelir kaybı yaşayan, çalışma hayatına katılımı sınırlı olan ya da ekonomik bağımsızlığını henüz sağlayamamış kadınlar açısından nafaka uygulamasının önemli bir sosyal güvence niteliği taşıdığı vurgulandı. Bu nedenle yeni düzenlemenin yalnızca nafaka yükümlüsünün mali sorumluluğu üzerinden değil, boşanma sonrası ortaya çıkabilecek yoksulluk riski üzerinden de değerlendirilmesi gerektiği belirtiliyor.
Süresiz nafakanın iptal edilmesiyle birlikte gözler şimdi yapılacak yasal düzenlemeye çevrildi. Yeni sistemin evlilik süresi, tarafların ekonomik durumu, kusur oranı, yaş, sağlık koşulları, çocuk bakımı ve çalışma imkânı gibi kriterler dikkate alınarak şekillenmesi bekleniyor. Ancak tartışmanın merkezinde, nafakanın belirli bir süreyle sınırlandırılması halinde ekonomik olarak dezavantajlı konumda bulunan tarafların nasıl korunacağı sorusu yer alıyor.
Koçyiğit, kadınların ekonomik bağımsızlığını güçlendirmeyen ve toplumsal eşitsizlikleri ortadan kaldırmayan hiçbir yaklaşımın gerçek anlamda adalet üretmeyeceğini belirtti. Gerekçeli kararın ve sonrasında gündeme gelecek yasal adımların kadınların kazanılmış hakları açısından yakından takip edileceğini ifade eden Koçyiğit, kadın yoksulluğunu artıracağı düşünülen hiçbir düzenlemeyi kabul etmeyeceklerini dile getirdi.
Nafaka düzenlemesiyle ilgili süreç, önümüzdeki aylarda hem Meclis gündeminde hem de kamuoyunda tartışılmaya devam edecek. Kararın yürürlüğe girmesi için öngörülen süre, yeni bir yasal modelin hazırlanması açısından kritik görülürken, yapılacak düzenlemenin toplumun farklı kesimlerinde nasıl karşılık bulacağı da merak ediliyor. Süresiz nafaka tartışması, bundan sonra aile hukuku, kadın hakları, ekonomik güvence ve boşanma sonrası sosyal adalet başlıklarıyla birlikte değerlendirilecek gibi görünüyor.
