Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, doğal gaz faturalarında devrim niteliğinde bir değişikliğe gidiyor. 1 Nisan 2026 itibarıyla devreye alınacak yeni sistem, tüketim esaslı kademeli tarife modeline dayanacak ve milyonlarca aboneyi doğrudan etkileyecek. Elektrik faturalarında uygulanan tüketim odaklı modelin benzeri doğal gazda da uygulanacak, ancak bu kez illere göre değişen iklim ve tüketim ortalamaları göz önüne alınacak.
Yeni Modelin İşleyişi
Bakanlık tarafından açıklanan modele göre her ilin aylık tüketim ortalaması ayrı ayrı belirlenecek. Bu ortalamanın yüzde 75 üzerinde tüketim yapan haneler devlet desteği kapsamından çıkarılacak. Örneğin kış aylarında Ankara’da aylık ortalama doğal gaz tüketimi 200 metreküp olarak belirlendiyse, 350 metreküp ve üzerinde tüketim yapanlar artık destekten yararlanamayacak. Yaz aylarında ise örneğin temmuz ve ağustos ayında ortalama 20 metreküp tüketilen bir ilde 35 metreküp ve üzeri kullanım yapan aboneler destek kapsamından çıkacak.
Hedef ve Kapsam
Yeni modelin temel amacı, sosyal adaleti sağlamak ve yüksek gelirli ya da aşırı tüketim yapan hanelerin devlet desteğinden yararlanmalarını önlemek. 21,8 milyon doğal gaz abonesinden yaklaşık 2,8 milyonunun bu uygulamadan etkilenmesi öngörülüyor. Geriye kalan 19 milyon abone ise destek almaya devam edecek.
Bakanlık, her ilin iklim koşullarını dikkate alarak destek limitlerini belirleyecek. Bu sayede soğuk bölgelerde yaşayan hanelerin dezavantajı ortadan kaldırılırken, villa tipi müstakil evlerde oturan ve yüksek tüketim yapan haneler geliri yüksek kabul edilerek destek kapsamından çıkarılacak.
Devlet Desteğinin Mevcut Durumu
Bugüne kadar doğal gaz faturalarının yaklaşık yüzde 45’i devlet tarafından karşılanıyordu. Örnek vermek gerekirse, 1.000 lira tutarındaki bir fatura için vatandaş yalnızca 550 lira öderken, 450 liralık kısmı Hazine tarafından karşılanıyordu. Yeni modelle birlikte bu sistem, tüketim esasına göre yeniden şekillendirilecek.
Bölgesel Tüketim Farklılıkları
Geçtiğimiz yılın verilerine göre hane başı yıllık doğal gaz tüketimi en yüksek il Hakkari oldu (1.662 metreküp). Bunu Erzurum, Ardahan, Bitlis ve Van takip etti. Ege ve Akdeniz illeri ise Türkiye ortalamasının altında tüketim gerçekleştirdi. Bölgesel olarak yıllık ortalama tüketimler şu şekilde:
- Doğu Anadolu: 1.211 metreküp
- Güneydoğu Anadolu: 1.022 metreküp
- İç Anadolu: 960 metreküp
- Karadeniz: 956 metreküp
- Marmara: 865 metreküp
- Ege: 863 metreküp
- Akdeniz: 756 metreküp
Bu veriler, her ilin kendi tüketim ortalamasına göre kademe sisteminin adil bir şekilde uygulanacağını gösteriyor.
Gelecekteki Uygulama
Yeni modelle birlikte doğal gaz destekleri daha sürdürülebilir ve adil bir hale gelecek. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, modelin uygulanmaya başlamasıyla birlikte ortalama tüketim rakamlarını ilan edecek ve yüzde 75 fazlasını tüketen haneler destekten çıkarılacak. Böylece hem aşırı tüketim engellenmiş olacak hem de düşük ve orta gelirli abonelerin destek alması güvence altına alınacak.
